Sağlık Haberleri | Güncel Sağlık Haberleri | Bitkisel Sağlık | Sifalı bitkiler

Yenidoğan Acil Bakım Sunum

Sunuda bulunan bir kısım;

Yenidoğanın Normal (Rutin) Bakımı
APGAR Ölçeği
Yenidoğanın Muayenesi
Acil Bakım Gerektirebilecek Yenidoğanlar
Mekonyum Aspirasyonu

Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre ,her yıl gerçekleşen 5 milyon yenidoğan ölümünden yaklaşın % 20 si asfeksi nedeniyle kaybedilmektedir .Buna göre yenidoğan resüsitasyon programı (NRP) ile öğretilen tekniklerin kullanılması ile her yıl yaklaşık 1 milyon yenidoğan için ölüm riski azaltılabilecektir. Yenidoğanların % 10 nu doğumda solunuma başlayabilmek için yardıma gereksinim gösterirler, yaklaşık % 1 inde ise yoğun resüsitasyon uygulamak gerekir . Buna karşılık yenidoğan bebeklerin % 90 nı yaşama sorunsuz bir biçimde geçerler.

Yenidoğan bebeklerin resüsitasyonundaki basmaklar ,resüsitasyonun iyi bilinen ABC sini izler
A-Açık hava yolu sağlayın(Airway)
B-Solunumu başlatın(Breathing)
C-Dolaşımı sağlayın(Circulation)

A-Hava yolunu açmak için:
-Bebeğe pozisyon verin
-Ağız, burun ve bazı durumlarda trekeayı aspire edin
-Eğer gerekli ise hava yolunu açmak için endotrekeal tüp takın

B-Solunumu başlatmak için:
-Taktil uyaran verin
-Gerekiyorsa pozitif basınçlı ventilasyon uygulayın.Bunun için ;
-Balon ve maske yada
-Endotrekeal tüp kullanın

C-Dolaşımı sağlamak için:
-Göğüs kompresyonu yapın
-İlaç tedavisi uygulayın
Bebekler çeşitli nedenlerle deprese olabilirler ve bunun sonucu ,neonetal depresyonun ileri bir formu olan asfeksiye gidebilirler.
Asfeksi terimi ilerleyici hipoksi ,CO 2 birikimi ve asidozu tanımlar.

Soluk  yolunun  devamlılığının  sağlanması
Yenidoğanın bakımında önceliği soluk yolu alır. Doğum esnasında akciğerlerdeki sıvı, basınç nedeniyle orofarenkse oradan da ağız ve burun yolu ile dışarı  doğru itilir. Bu sıvı yerçekiminden bağımsız olarak hareket eder. Bebeğin başı doğar doğmaz hemen, önce ağzını sonra burnunu puvar ile yada mekanik aspiratör ile aspire edin.

Her zaman önce ağız içini aspire edin ki, burnunu aspire ederken ağızdan akciğerlere, nefes aldığında, geriye gidecek bir şey  kalmasın. Puvar olmadığı zaman gazlı bezle, bebeğin ağzındaki  ve burnundaki kan ve mukus temizlenebilir.

Yenidoğanda  Isı  Kaybının  Önlenmesi
Yenidoğanda ısı kaybı en önemli  sorunlardan biridir. En  önemli ısı kaybı buharlaşma yoluyla olmaktadır. Bebek doğduğunda ıslaktır ve amniyotik sıvı hemen buharlaşır,  sonuçta bebek üşür. Bebeğin doğum öncesi 38° C olan vücut ısısı, doğumdan hemen sonra bir  derece veya daha fazla düşer.

Isı kaybı en aza indirilmelidir. Bunun için, hemen kurulayarak buharlaşmayı önleyin, oda veya ambulansın ısısı en az  23 -24°C derece olmalıdır, hava akımını önlemek üzere tüm kapı ve pencereler kapatılır.

Bebeği kurulamak  ve sarmak için kullanılan havlular kuru ve mümkünse sıcak olmalıdır. Bebek doğar doğmaz radyan ıstıcı altına alınmalıdır .Aksi halde, bebekte hipotermi  ve ona bağlı komplikasyonlar gelişebilir.
 
Hipotermi sonucunda
* Yenidoğanın oksijen gereksinimi artar, ilk anlarda solunum ve dolaşım yeterli olmadığından artan bu oksijen gereksinimi  karşılanamaz
* Soğuk nedeniyle vazokonstrüksiyon meydana gelir. Vazokonstrüksiyon ise, hipoksiye neden olur.
* Yenidoğanın  asidoza yatkınlığı artar.
* Enerji kaybı gittikçe artar. Enerjiyi sağlamak üzere glikoz kullanımı artar ve yenidoğanda hipoglisemi gelişir.

        Soğuk –> Hipotermi –> Asidoz –> Hipoglisemi –> Şok –> Ölüm
 
Görüldüğü gibi soğuk ortam ya da ısı kaybı, yenidoğanda ölümle yaşam arasında karar veren bir etkendir.
O nedenle dikkatli olunmalıdır. Ambulansın iç ısısı, yenidoğan için 33°C  ve prematüre bebek için 35°C derece olmalıdır.

Göbek  kordonunun  kesilmesi

Bebeğin soluk yolunun devamlılığı sağlandıktan  ve ısı  kaybı en aza indirildikten sonra (ki bu işlemler ortalama  20 saniye sürer), göbek kordonu klemplenerek kesilir ve birinci dakika APGAR değerlendirilir. Bebek doğar doğmaz annenin vajinası ile aynı düzeyde tutulur ki, kordondan iki yöne akış olmasın. Eğer bebek yüksekte tutulur ve kordondaki kan anneye doğru akarsa veya erken klemplenirse, bebekte ANEMİ oluşur.

Kanama  kontrolünden sonra, göbek kordonunun kesik ucuna batikon damlatarak, steril gazlı bezle kapatın ve sargı beziyle sarın. Kuru kalması önemlidir.

Anneyi, alt bezini göbek bağının üzerine gelecek şekilde bağlamaması konusunda uyarın. Göbek bağı normalde 7 – 14 günde düşer. Göbekte kızarıklık, akıntı, kanama, şişlik ve hassasiyet olduğunda, doktora götürmesi gerektiği  konusunda anneyi tembihleyin. 

YENİDOĞANIN MUAYENESİ
 
1- APGAR  Değerlendirmesi: APGAR ölçeğine göre, yenidoğan 1. ve 5. dakikada  değerlendirilir.
 
2- GÖZLERİN  bakımı :  Doğum esnasında, serviks ağzında bulunan gonokoksiks mikroorganizmalar bebeğin gözüne bulaşarak körlüğe neden olabilir. O nedenle bebek doğduktan sonra, vakit kaybetmeden, göz çevresi ve göz kapakları steril(distile) su veya SF ile ıslatılmış pamukla içten dışa doğru silinir. Göz kapakları hafifçe açılır ve konjuktivaya 2 damla Gentamisin  yoksa Gümüş nitrat (% 1’lik) veya ikişer damla limon damlatılır. Artık pek kullanılmasa da kaynakların bazılarında yer aldığı için burada gümüş nitrattan bahsedilmiştir. Gümüş nitrata bağlı olarak konjuktivit gelişebilir, 2-7 günde geçer. Doğum travmasına bağlı olarak gözlerde subkonjuktival kanama olabilir, 10 günde kendiliğinden düzelir.

9-PEDİATRİK  NORMLAR:

Boyu:  48 – 54 cm 
Kilosu: 2500 – 430 gr
Baş çevresi: 33 – 35. 5 cm
Göğüs çevresi: 30 – 33 cm
Solunumu: 30 – 50 kez / dakika,  
Nabız: 120 – 160 kez / dakika

YENİDOĞANIN  FİZYOLOJİSİ
SOLUNUM SİSTEMİ: Yenidoğan ile yetişkinin solunum sistemi arasında bazı farklılıklar vardır. Bunlar:
•   Yenidoğan burnundan nefes alır.
•   Yenidoğanın dili daha geniştir. Glottis ve trakeası küçüktür. Krikoid kıkırdaktan itibaren altta kalan kısım erişkinlere göre daha dardır. (o nedenle, çocuklarda soluk yolundaki müküs solumunu engelleyerek hipoksiye neden olabilir.)
•   Solunum sekresyonları daha fazladır.
•   Mukoz membranları daha incedir, dolayısıyla daha kolay zedelenebilir.
•   Yenidoğanın alveolleri basınç değişikliklerine karşı daha duyarlıdır.
•   Kapiller ağı daha az gelişmiştir ve konstrüksiyon / dilatasyon yetenekleri daha azdır.
•   Solunum kasları iyi gelişmemiştir.

DOLAŞIM SİSTEMİ:
Doğumdan sonra fetal dolaşım sonlanmış ve yenidoğanın normal dolaşımı başlamıştır.
CİLT: Verniks kazeoza (yağlı madde) ve lanuga (ince tüyler) bulunur. Epidermis ince yumuşak ve düzgündür. Doğum esnasında dokuların sıkışmasına bağlı olarak deride ödem gözlenebilir. Cilt rengi pembedir.

GASTROİNTESTİNAL SİSTEM:
İlk dışkılama 24 -36 saat içinde gerçekleşir. 48 saat içinde dışkılamayan bebeğin barsaklarında tıkanma düşünülmelidir. Bebek 3 – 6. Günlerde daha sık dışkılar. Anne sütü ile beslenen bebeklerin dışkısı gevşek, akıcı, altın sarısı renktedir. Bebeğin cildini zedelemez.
 
BÖBREK FONKSİYONLARI:
Bebek doğar doğmaz işeyebilir. 12 – 24 saat sonra idrar yapımı sıklaşır. Açık sarı renklidir. Günde 6 – 10 kez işeme yeterli sıvı aldığının göstergesidir.
 
BAĞIŞIKLIK SİSTEMİ:
Yetersizdir. İlk üç ay anneden gelen antikorlar tarafından korunur. Anne sütünü emdiği süre, anneden geçen antikorlarla  çeşitli hastalıklara karşı korunmaktadır.
 
DUYULAR:
Dokunma: Yenidoğanın en önemli duyusudur. Bebeğin pek çok refleksi dokunma duyusuyla ilgilidir: yanağına dokunulduğunda aranır: arama refleksi; avuç içine dokunulduğunda parmağı kavramaya çalışır – tutma refleksi, vs.gibi.
Görme: Yenidoğanın gözleri ışığa hassastır. Işık gözüne geldiği an gözlerini kapatır.
İşitme: Yenidoğan bebek, yalnız sesleri tanımakla kalmayıp, sesin geldiği yöne başını çevirir.
Koku alma: Yenidoğanlar kokuya karşı duyarlıdırlar

ACİL BAKIM GEREKTİREBİLECEK YENİDOĞAN BEBEKLER
 
PREMATÜRE  BEBEK

38  haftadan önce veya  2500 gramın altında doğan bebeklere, prematüre bebek denilmektedir.  Bu bebekler hipotermi, hipoglisemi, volüm azlığı, çeşitli solunumsal sorunlar, hipoksiye bağlı kardiyovasküler sorunlar yönünden risk altındadırlar. Özellikleri:
•   Derisi ince, nazik ve pembe-kırmızı renklidir
•   Lanügası (vücudunu kaplayan ince tüyler) fazladır
•   Derialtı yağ dokusu yeterince gelişmediğinden derisi buruşuktur
•   Ayak tabanında deri çizgileri yoktur, tırnaklar yumuşaktır ve parmak uçlarını geçmezler
•   Kulakları küçük ve yumuşaktır, cildinde damarlar belirgindir
•   Solunumu zayıf ve diyafragmatiktir, ağlayışı zayıf ve tekdüzedir
•   Normal refleksler olmayabilir, hipotoniktir, emme gücü zayıftır
•   Derialtı yağ dokusu gelişmediğinden ısı kaybına aşırı duyarlıdır. O nedenle ani hipotermi, glikoz depolarının az olması sonucu  ani hipoglisemi gelişebilir.

Acil bakımı:

•   Sıcak tutun. Oda ısısı 35°C derece olmalıdır
•   Soluk yolunu sürekli gözleyin. Gerektiği sıklıkta, puarla aspire edin
•   Nemlendirilmiş oksijen verin, 2 – 3  lt/dk gidecek şekilde. Oksijen bebeğin YÜZÜNE DEĞİL ORTAMA VERİLMELİDİR
•   Göbek kordonu sızıntı yönünden sık sık kontrol edilir, gerekirse ikinci kıskaç takılır
•   Aşırı duyarlı olmaları nedeniyle, steril çalışmaya özen gösterilmelidir. Enfeksiyona karşı koruyun.

 
POSTMATÜRE  BEBEK

42.  haftadan sonra doğan bebeklere, postmatüre bebek denir. Mortalite (ölüm)  oranı % 15 tir.

Özellikleri: 
•   Deri buruşuk ve kıvrıntılıdır
•   Lanuga yoktur, verniks kazeoza (derideki yağ tabakası) ve derialtı yağ dokusu azdır.
•   Saçları ve tırnakları  uzundur.
Plansental yetmezlik nedeniyle fetüsün oksijenlenmesi azalmıştır. Mekonyumun rengi değişmiştir. Mekonyum aspirasyonuna sık rastlanır. Kısacası, postmatüre bebekler risk altındaki bebeklerdir.
 
YÜKSEK RİSK ALTINDAKİ BEBEKLER
1. Anneden kaynaklanan sorunlar nedeniyle
•  Yaş > 35
•  Diyabet, kalp hastalığı, tiroit
•  Alkolizm veya uyuşturucu alışkanlığı
•  Daha önce ölü doğum yapması veya yenidoğanın hemen ölmesi
•  İlaç tedavileri: Magnezyum, lityum, adrenerjik blokaj yapan ilaçlar, vd

2. Hamilelik esnasındaki sorunlar nedeniyle

•  Doğum öncesi kanama
•  Preeklempsi
•  Çoğul gebelikler; ikiz vd
•  Doğum öncesi gebelik bakımın olmaması

3. Doğum esnasındaki sorunlar nedeniyle
•  Anormal doğumlar ;makat gelişi vd
•  Normal süresinden önce(prematür) veya sonra doğum(postmatür)
•  Uzamış travay (sancı dönemi)
•  Kordon sarkması
•  Amniyotik sıvıya mekonyum karışması ( bu durumda amniyotik sıvının rengi değişir)
•  Herhangi bir nedenle oluşan FETAL DİSTRES (nabzın dakikada 120 nin altına düşmesi)
•  Enfeksiyon

STRES ALTINDAKİ YENİDOĞAN (DİSTRESSED  NEONATE)
 
MEKONYUM ASPİRASYONU

Mekonyum bebeğin dışkısıdır .Genellikle doğum sonuna kadar fetüsün bağırsağında  kalır. Doğum yolunda ortaya çıkan stres sonucu, bebek mekonyumu yutabilir. Fetüse giden kan akımının herhangi bir nedenle kesintiye uğraması fetal hipoksiye sebep olur. Fetal  hipoksi ise, fetüsün bağırsağında spazma neden olur ve mekonyum amniyotik sıvıya atılır. Aynı anda gelişen asfiksi sonucu fetüs derin nefes almak üzere uyarılır. Fetüs derin nefes aldığında mekonyum  büyük hava yollarına  doğru çekilir. Doğum öncesi soluk yolunda mekonyum olması , doğana kadar sorun yaratmaz. Doğduktan sonra soluk yolunun tıkalı olması nedeniyle bebek ilk soluğunu alamayacak ve akciğerler şişemeyecektir. O nedenle doğar doğmaz müdahale gerekir. Amniyotik sıvı normalde renksiz, kokusuz ve berraktır.

* Doğum esnasında, amniyotik sıvının sarı-yeşilimsi renkte olduğunu  görürseniz, bu mekonyum karıştığının göstergesidir.
* Amniyotik sıvının yeşilimtırak bir renkte olması, ciddi bir durum olduğunun ve hemen müdahale etmemiz gerektiğinin göstergesidir.
* Renk değişimi  söz konusu olduğunda, bebeği aspire etmeyin ve bebek doğar doğmaz, iş arkadaşınız nefes almasına fırsat vermeden sırt üstü yatırıp aspire etmelidir.
* Bunu yapabilmek için, çok hızlı davranılması gerektiğini lütfen aklınızdan çıkarmayın. Aksi halde, bebek nefes aldığında mekonyum akciğerlere ulaşarak gelecekte akciğerlerde çeşitli sorunlara (örneğin, pnömoni ) yol açar.

Tekrar ediyoruz, amniyotik sıvıya mekonyum karışmışsa, solunum için uyarı yapmayın ( puarla aspire etmeyin), ta ki larigoskopla mekonyumu trakeada görüp, çıkarana kadar. Mekonyumu doktora rapor edin.

>>>Devamı için lütfen sayfadaki indirme adreslerinden herhangi birini kullanarak sunumun tamamını bilgisayarınıza indiriniz.

Yazar: Bilinmiyor

Konuyla ilgili aramalar: slayt , sunum , yenidoğan acil bakım , ppt , pps , pptx , ppsx , presentation

–> SUNUMLAR ANA SAYFASINA DÖN <–

Yenidoğan Acil Bakım Adlı Sunumu İndir    Alternatif İndirme

İlgili yazılar:

1. Yenidoğanda Resüsitasyon, Yenidoğan Resüsitasyonu Nedir?
2. Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Doktor Yaklaşımları (Metabolizma,Endokrin,Beslenme)
3. Hafta – Hafta Gebelik…
4. Çocuk Sağlığı Doktor Yaklaşımları (Nöroloji)
5. saglikbilgini.com arşiv

sponsorlu bağlantılar